Πριν από λίγες ημέρες, δέχθηκα ένα τηλεφώνημα στη συμβουλευτική γραμμή από μία γυναίκα 42 ετών. Εμφανώς προβληματισμένη, μου περιέγραψε ότι είχε έρθει πρόσφατα σε ερωτική επαφή με έναν άνδρα, χωρίς ωστόσο να προχωρήσουν σε σεξουαλική επαφή. Ο λόγος; Όπως χαρακτηριστικά ανέφερε, παρατήρησε ότι «το πέος του κοιτούσε προς τα κάτω» και δεν μπορούσε να κατανοήσει τι ακριβώς συνέβαινε.
Η ίδια ανησύχησε, θεώρησε ότι επρόκειτο για κάποια σοβαρή δυσλειτουργία και επέλεξε να μην προχωρήσει σε σεξουαλική επαφή. Το ερώτημά της ήταν απλό αλλά ιδιαίτερα σημαντικό: «Είναι φυσιολογικό αυτό;»
Το συγκεκριμένο περιστατικό αναδεικνύει πόσο περιορισμένη παραμένει η ενημέρωση γύρω από τη μορφολογία και λειτουργικότητα των ανδρικών γεννητικών οργάνων, ακόμη και σε ενήλικες με ενεργή σεξουαλική ζωή. Ως ψυχολόγος–σεξολόγος, συναντώ συχνά άνδρες αλλά και τις συντρόφους τους που έρχονται αντιμέτωποι με έντονη ανησυχία, αμηχανία ή λανθασμένες πεποιθήσεις σχετικά με τη φυσιολογική εικόνα του πέους.
Μία από τις καταστάσεις που συχνά προκαλούν απορίες και σημαντική ψυχοσεξουαλική επιβάρυνση είναι η συγγενής κάμψη πέους, μια πάθηση που εξακολουθεί να περιβάλλεται από μύθους και παρανοήσεις.
Αρχικά, είναι σημαντικό να αποδομήσουμε έναν από τους συχνότερους μύθους: το πέος δεν είναι πάντοτε απόλυτα ίσιο. Στην πραγματικότητα, μια μικρή απόκλιση προς τα πάνω, της τάξης των 10 έως 15 μοιρών (ραχιαία καμπυλότητα), θεωρείται φυσιολογική. Η συγγενής κάμψη πέους αποτελεί μία εκ γενετής κατάσταση άγνωστης αιτιολογίας, η οποία οφείλεται στη δυσανάλογη ανάπτυξη του ινώδους χιτώνα των σηραγγωδών σωμάτων και δεν σχετίζεται με δυσπλασίες της ουρήθρας. Η συνολική επίπτωσή της εκτιμάται ότι κυμαίνεται μεταξύ 0,5% και 10% του ανδρικού πληθυσμού.
Στην κλινική πράξη, η πάθηση γίνεται συνήθως αντιληπτή κατά την εφηβεία ή τη νεαρή ενήλικη ζωή, όταν οι στύσεις καθιστούν εμφανέστερη την κάμψη. Η συνειδητοποίηση μπορεί να συμβεί είτε κατά τη διάρκεια του αυνανισμού είτε στις πρώτες σεξουαλικές επαφές, συχνά μετά από σχόλιο της συντρόφου. Δεν είναι σπάνιο οι άνδρες να διατυπώνουν σκέψεις όπως «δεν έχω φυσιολογικό πέος» ή να βιώνουν έντονη αμηχανία και αποφυγή των σεξουαλικών σχέσεων.
Οι ψυχολογικές συνέπειες μπορεί να είναι ιδιαίτερα σημαντικές. Έρευνες έχουν δείξει ότι άνδρες με συγγενή κάμψη εμφανίζουν χαμηλότερη ικανοποίηση από την εικόνα του σώματός τους, περισσότερες ημέρες ψυχικής επιβάρυνσης και, σε ορισμένες περιπτώσεις, σημαντικές δυσκολίες κατά τη σεξουαλική επαφή ή ακόμη και αδυναμία διείσδυσης. Επιπλέον, έχει διαπιστωθεί ότι η ποιότητα ζωής, η σεξουαλική λειτουργία και η ψυχική υγεία επηρεάζονται αρνητικά, ενώ οι δείκτες αυτοί συχνά βελτιώνονται σημαντικά μετά από επιτυχή χειρουργική αποκατάσταση.
Τα καλά νέα είναι ότι η συγγενής κάμψη πέους δεν προκαλεί οργανικού τύπου σεξουαλικές δυσλειτουργίες. Η ποιότητα της στύσης παραμένει φυσιολογική, η εκσπερμάτιση δεν επηρεάζεται και η πάθηση δεν παρουσιάζει επιδείνωση με την πάροδο του χρόνου. Ωστόσο, η ψυχολογική διάσταση του προβλήματος δεν πρέπει να υποτιμάται.
Σημαντικό να αναφερθεί ότι η σύντροφος διαδραματίζει καθοριστικό ρόλο στην πορεία αποκατάστασης. Σε αρκετές περιπτώσεις αναφέρονται μειωμένη σεξουαλική ικανοποίηση, περιορισμοί στη σεξουαλική επαφή ή ακόμη και πόνος κατά τη διείσδυση. Για τον λόγο αυτό, η συμμετοχή της στη διαδικασία ψυχοσεξουαλικής υποστήριξης κρίνεται συχνά ιδιαίτερα ωφέλιμη.
Ο ρόλος του σεξολόγου είναι πολυδιάστατος. Περιλαμβάνει την αξιολόγηση της ψυχοσεξουαλικής επιβάρυνσης, τη διερεύνηση συνυπαρχουσών σεξουαλικών δυσλειτουργιών, τη συμβολή στη διαφορική διάγνωση, καθώς και τη διαχείριση των προσδοκιών σχετικά με τη χειρουργική θεραπεία. Εξίσου σημαντική είναι η υποστήριξη του άνδρα στην προσαρμογή στη μετεγχειρητική εικόνα σώματος, η ενίσχυση της αυτοεκτίμησης και η βελτίωση της επικοινωνίας μέσα στη σχέση. Είναι σημαντικό να γνωρίζουμε ότι, παρότι η χειρουργική διόρθωση βελτιώνει τη μορφολογία του πέους και την άνεση κατά τη διείσδυση, δεν αρκεί από μόνη της για να επιλύσει δυσκολίες στις διαπροσωπικές σχέσεις ή ψυχογενείς σεξουαλικές δυσλειτουργίες.
Συμπερασματικά, η βέλτιστη αντιμετώπιση της συγγενούς κάμψης πέους προϋποθέτει διεπιστημονική συνεργασία μεταξύ ανδρολόγου και σεξολόγου, τόσο πριν όσο και μετά τη χειρουργική παρέμβαση. Πρώτο και ουσιαστικότερο βήμα παραμένει η σωστή ενημέρωση των ανδρών για το σώμα τους, ώστε η γνώση να αντικαταστήσει τον φόβο, τη ντροπή και την παραπληροφόρηση.
Για να εκφράσετε περαιτέρω απορίες και ανησυχίες σας, μπορείτε να μας καλέσετε στη δωρεάν Συμβουλευτική μας Γραμμή στο 210 7 79 79 79 και να μιλήσετε μαζί μας.
Κακούρου Άρτεμις Αναστασία, Ψυχολόγος MSc, Επιστημονική Συνεργάτις Ι.Ψ.Σ.Υ.